Bệnh não mô cầu được cảnh báo là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do khả năng tiến triển cực nhanh. Người bệnh có thể chỉ xuất hiện triệu chứng sốt, đau đầu ban đầu nhưng nhanh chóng chuyển nặng, thậm chí tử vong nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Số ca bệnh não mô cầu gia tăng, chuyên gia cảnh báo nguy cơ diễn tiến nhanh
Bệnh não mô cầu đang trở thành vấn đề được ngành y tế đặc biệt quan tâm khi số ca mắc tại khu vực phía Nam có xu hướng tăng trong thời gian gần đây. Theo thông tin từ các chuyên gia y tế, bệnh có thể chuyển biến nghiêm trọng chỉ trong thời gian ngắn, khiến người bệnh đối mặt với nguy cơ tử vong hoặc để lại nhiều biến chứng lâu dài.
Theo Viện Pasteur TP.HCM, nếu trong năm 2024 khu vực phía Nam ghi nhận chưa đến 10 trường hợp mắc bệnh thì đến năm 2026, số ca bệnh đã tăng đáng kể. Tính đến tuần dịch tễ thứ 23 của năm 2026, khu vực này đã ghi nhận 26 trường hợp mắc bệnh, trung bình khoảng một ca mới mỗi tuần.
Các bác sĩ nhận định điểm nguy hiểm của bệnh não mô cầu nằm ở tốc độ tiến triển rất nhanh. Một người hoàn toàn khỏe mạnh có thể chỉ cảm thấy sốt, đau đầu vào buổi sáng nhưng đến chiều tối đã có thể rơi vào tình trạng nguy kịch do nhiễm khuẩn huyết hoặc viêm màng não nặng.
Bệnh não mô cầu là gì và vì sao nguy hiểm?
Bệnh não mô cầu là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra. Loại vi khuẩn này có nhiều nhóm huyết thanh khác nhau, trong đó các nhóm A, B, C, Y và W-135 là những nhóm gây ra phần lớn ca bệnh trên thế giới.
Vi khuẩn não mô cầu có thể gây ra nhiều thể bệnh khác nhau như viêm màng não mủ, nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, viêm khớp hoặc viêm màng ngoài tim. Trong đó, viêm màng não và nhiễm khuẩn huyết là hai dạng thường gặp và có mức độ nguy hiểm cao nhất.
Điều đáng lo ngại là bệnh có thể xảy ra ở những người trước đó không có dấu hiệu bất thường về sức khỏe. Nếu không được phát hiện sớm, tình trạng nhiễm trùng lan rộng có thể gây tổn thương nghiêm trọng đến các cơ quan trong cơ thể.
Trẻ dưới 1 tuổi và nhóm thanh thiếu niên từ 10-20 tuổi được xem là những đối tượng có nguy cơ mắc bệnh cao hơn. Tại khu vực phía Nam, thanh thiếu niên hiện là nhóm ghi nhận nhiều ca bệnh.
Dấu hiệu nhận biết bệnh não mô cầu không nên bỏ qua
Bệnh não mô cầu thường lây truyền qua đường hô hấp thông qua các giọt bắn từ dịch tiết mũi họng của người bệnh hoặc người mang vi khuẩn nhưng chưa có triệu chứng.
Ở giai đoạn đầu, bệnh có thể dễ nhầm lẫn với các bệnh cảm cúm thông thường do xuất hiện các biểu hiện như:
- Sốt cao đột ngột
- Đau đầu dữ dội
- Buồn nôn, nôn ói
- Mệt mỏi, suy nhược
- Cứng cổ, rối loạn ý thức
Một dấu hiệu cảnh báo đặc biệt là tình trạng xuất hiện các ban xuất huyết trên da. Những nốt ban này thường có màu đỏ tím, có thể lan rộng nhanh chóng, hình thành mảng lớn hoặc xuất hiện vùng hoại tử ở trung tâm.
Khi người bệnh có biểu hiện sốt cao kèm ban xuất huyết, đau đầu dữ dội, cứng cổ, lơ mơ hoặc bất thường về thần kinh, cần nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế. Việc điều trị trong giai đoạn sớm có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm nguy cơ tử vong và hạn chế biến chứng.
Bệnh não mô cầu có thể để lại di chứng nặng nề
Ngay cả khi được điều trị và vượt qua giai đoạn nguy hiểm, người mắc bệnh não mô cầu vẫn có nguy cơ gặp phải các di chứng lâu dài như suy giảm thính lực, liệt, tổn thương thần kinh hoặc ảnh hưởng đến sự phát triển trí tuệ.
Đây là lý do các chuyên gia y tế nhấn mạnh việc phòng bệnh đóng vai trò quan trọng hơn rất nhiều so với chờ điều trị khi bệnh đã tiến triển.
Hiện nay, vaccine phòng não mô cầu được đánh giá là biện pháp chủ động và hiệu quả giúp giảm nguy cơ mắc bệnh. Các loại vaccine có khả năng phòng ngừa nhiều nhóm huyết thanh phổ biến như A, B, C, Y và W-135.
Cách phòng ngừa bệnh não mô cầu hiệu quả
Bên cạnh tiêm vaccine đầy đủ, người dân có thể giảm nguy cơ lây nhiễm bằng cách duy trì các thói quen bảo vệ sức khỏe hằng ngày như giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên, vệ sinh đường hô hấp và giữ môi trường sống thông thoáng.
Đặc biệt, trong thời điểm bệnh truyền nhiễm có nguy cơ gia tăng, cần hạn chế tiếp xúc gần với người có dấu hiệu mắc bệnh đường hô hấp, tránh tụ tập tại nơi đông người nếu không cần thiết.
Các chuyên gia cũng khuyến cáo cần duy trì chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, tăng cường vận động và nghỉ ngơi hợp lý để nâng cao sức đề kháng, nhất là ở trẻ nhỏ và nhóm có nguy cơ cao.
Bệnh não mô cầu là căn bệnh nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể chủ động phòng tránh nếu người dân nhận biết sớm dấu hiệu cảnh báo, tiêm phòng đúng lịch và duy trì các biện pháp bảo vệ sức khỏe.